Igbakeji Gomina Ipinle Eko tó tún jẹ́ oludije fun ipo gomina ni ọdun 2027 labẹ ẹgbẹ oṣelu All Progressives Congress (APC), Obafemi Hamzat, ti sọ pe yoo nira pupọ labẹ ofin fun orilẹ-ede Naijiria lati tun pada si eto iṣakoso ijọba ti agbegbe (regional system of government).
Igbakeji Gomina Ipinle Eko tó jẹ́ oludije fun ipo gomina ni ọdun 2027 labẹ ẹgbẹ oṣelu All Progressives Congress (APC), Obafemi Hamzat, ti sọ pe yoo nira pupọ labẹ ofin orilẹ-ede fun Naijiria lati tun pada si eto iṣakoso ijọba ti o da lori awọn agbegbe (regional system).
A lo eto yii laarin ọdun 1954 ati 1966.Ọgbẹni Hamzat sọ eyi ni ọjọ Jimọ lakoko ti o n sọrọ ni ibi ayẹyẹ ti akori rẹ jẹ, ‘Centennial birthday lecture: A century of courage and stewardship of Yoruba democratic legacy’ (Ikẹkọọ ayẹyẹ ọjọ-ibi ọgọrun ọdun: Ọgọrun ọdun ti igboya ati itọju ogún ijọba tiwantiwa awọn Yoruba), eyi ti o waye ni Ipinle Eko lati bu ọla fun adari ẹgbẹ Afenifere, Reuben Fasoranti, ti o pe ẹni ọgọ́rùn ọdun 100 ni ọjọ kọkanla oṣu Karun-un, ọdun 2026.Ọgbẹni Hamzat, ti o duro fun Gomina Babajide Sanwo-Olu gẹgẹbi agbalejo pataki ni ibi ayẹyẹ naa, sọ pe iye awọn aṣoju lati agbegbe Guusu-Iwọ-oorun (South-West), ti a ba fiwera pẹlu awọn ti o wa lati agbegbe Ariwa-Iwọ-oorun (North-West) nikan ni Ile-igbimọ Aṣofin Orilẹ-ede, ko to lati jẹ ki eto iṣakoso ti o da lori awọn agbegbe yii ṣee ṣe.Ọgbẹni Hamzat ni, “Labẹ ofin, yoo nira. Labẹ ofin, Ipinle Eko ni awọn aṣoju mẹrindinlogun 24 ni Ile-igbimọ Aṣofin (House of Representatives), Osun ni mẹsan, Ondo si ni mẹsan. Ti a ba ṣajọpọ awọn nọmba wọnyi, wọn ko ni de iye ti awọn ti Ariwa-Iwọ-oorun ni. Ti wọn ba ni idibo lori rẹ, ẹni ti o fẹ ki o ṣẹlẹ ko ni le ṣe aṣeyọri. Bẹẹ ni a ṣe le ṣe e. Ṣugbọn ti a ba duro de igba ti wọn yoo fi eto yii sinu ofin orilẹ-ede, ko ni ṣiṣẹ.
”Ọgbẹni Hamzat sọ pe ọna ti o dara julọ ni ki awọn gomina agbegbe Guusu-Iwọ-oorun ṣiṣẹ pọ nipa mimu awọn eto isuna wọn wa ni ibamu pẹlu ara wọn, lati le ṣe iranlọwọ fun awọn ipinle wọn kọọkan lati ni idagbasoke papọ ni ipele kanna.Ní fífi hàn pé èyí yóò túbọ̀ mú àwọn ohun-èlò amáyédẹ́rùn wá láàrín àwọn ìpínlẹ̀ ní agbègbè náà—pẹ̀lú pípèsè ọ̀nà ọkọ̀ ojú-irin láti Èkó sí Ogun àti Ekiti—Ọ̀gbẹ́ni Hamzat tọ́ka sí ètò ọkọ̀ ojú-irin ‘Red Line’ tó so Èkó (láti Oyingbo) pọ̀ mọ́ Ijoko ní Ìpínlẹ̀ Ogun, ó sì dámọ̀ràn pé kí wọ́n ṣe ètò ọkọ̀ ojú-irin mìíràn láti so àwọn ìpínlẹ̀ yòókù ní Gúúsù-Ìwọ̀-Oòrùn pọ̀.
Ó sọ pé dípò kí wọ́n máa béèrè fún ètò ìṣàkóso nípasẹ̀ àwọn agbègbè (regionalism), ó yẹ kí Gúúsù-Ìwọ̀-Oòrùn gbnudókọ̀ lé àwọn ìsapá tó ti wà nílẹ̀ tẹ́lẹ̀ láàrín àwọn ìpínlẹ̀, kí wọ́n sì mú wọn ṣiṣẹ́ dáadáa sí i; irú bíi ‘South West Development Commission’ àti ‘Development Agenda for Western Nigeria’ (DAWN).Ọ̀rọ̀ Ọ̀gbẹ́ni Hamzat yìí jẹ́ ìdáhùn sí àbá kan láti ọ̀dọ̀ ọmọ-ẹgbẹ́ tẹ́lẹ̀ rí nínú ẹgbẹ́ National Democratic Coalition (NADECO), Ropo Sekoni. Nígbà tí Sekoni ń ṣe àlàyé nínú ọ̀kan lára àwọn ọ̀rọ̀-ẹ̀kọ́ méjì tí wọ́n gbé kalẹ̀ níbi ìṣẹ̀lẹ̀ náà, ó rọ̀ pé kí wọ́n padà sí ètò ìṣàkóso nípasẹ̀ àwọn agbègbè.
“Ní ìbẹ̀rẹ̀pẹ̀pẹ̀ àkókò NADECO, wọ́n tún dámọ̀ràn pé kí a kọ ìlànà òfin tó máa gba agbègbè kọ̀ọ̀kan láyè láti máa tẹ̀síwájú ní ìwọ̀n ìyára ti ara rẹ̀. Èyí kò tíì ṣẹlẹ̀,” ni Ọ̀gbẹ́ni Sekoni sọ.
Leave a Reply