Sheikh Gumi bèrè ìdí tí kò fi sí òṣìṣẹ́ Ìjọba Tinubu kankan tí ó ti lọ pàdé awọn ọmọ ẹgbẹ ikọ̀ Boko Haram tàbí lọ bá àwọn ọlọ́ṣà agbésùmọ́mí fún ijiroro ìpàdé àlàáfíà , gẹ́gẹ́ bí Jonathan àti Osinbajo ti ṣe pẹ̀lú àwọn ọlọ̀tẹ̀ agbègbè Niger Delta.
Ọjọ́ kẹẹ̀dọ́gbọ̀n Oṣù Keje, ọdún 2026
Ìròyìn
Gumi ti máa ń tẹnumọ́ ìjíròrò pẹ̀lú àwọn ẹgbẹ́ ológun tí wọ́n ń ṣiṣẹ́ ní Àríwá-Ìwọ̀-Oòrùn àti Àríwá-Ìlà-Oòrùn Nàìjíríà; ó sì gbàgbọ́ pé kí a lo ọ̀nà ìjíròrò dípò lílo agbára ológun nìkan yóò mú ojútùú tó pépẹ́ wá fún fífin ìwà ipá yìí fòpin.
Sheikh Ahmad Gumi, aṣáájú ẹ̀sìn Mùsùlùmí tí ọ̀rọ̀ rẹ̀ sábà máa ń fa àríyànjiyàn, ti béèrè ìdí tí kò fi sí òṣìṣẹ́ ìjọba kankan tí ó ti gbìyànjú láti bá àwọn ọlọ̀tẹ̀ Boko Haram àti àwọn ọ̀daràn ológun (bandits) ṣe ìjíròrò, gẹ́gẹ́ bí ọ̀nà tí Ààrẹ tẹ́lẹ̀ rí, Goodluck Jonathan, àti Igbákejì Ààrẹ tẹ́lẹ̀ rí, Yemi Osinbajo, gbà láti kojú ọ̀rọ̀ àwọn ọlọ̀tẹ̀ ní agbègbè Niger Delta.
Gumi sọ eyi ninu ifiweranṣẹ kan lori Facebook ni ọjọ Satide, nibi ti o ti ṣe afihan bi Jonathan ati Osinbajo ṣe lọ ṣabẹwo si awọn ọmọ-ogun agbegbe (militants) ni awọn agbegbe odo Niger Delta, ti wọn si ṣe agbekalẹ awọn eto ti o ni ero lati mu opin ba ija ti o ti pẹ ni agbegbe ti o ni ọrọ epo-rọbị yii.
“Aare tẹlẹri Jonathan lọ ṣabẹwo si awọn ọmọ-ogun agbegbe Delta ni awọn agbegbe odo, bẹẹ gangan ni Igbakeji Aare tẹlẹri Osinbajo naa ṣe. Gbogbo wọn wa pẹlu eto kan lati koju awọn ọmọ-ogun agbegbe wọnyi,” ni Gumi kọ.
Aṣiwaju ẹsin naa beere idi ti wọn ko fi lo ọna ti o jọ eyi lati koju ọrọ aabo ni ariwa Naijiria labẹ ijọba ti Aare Bola Tinubu dari.
Tani yoo ṣabẹwo si BH ati awọn onijagidijagan lati ta wọn lẹnu laisi awọn aṣiwere ti o ta wọn lẹnu?” o beere.
Gumi ti ṣe iṣeduro ifọrọwerọ nigbagbogbo pẹlu awọn ẹgbẹ ologun ti n ṣiṣẹ ni North-West ati North-East ti Nigeria, jiyàn pe awọn idunadura, dipo iṣẹ ologun nikan, funni ni ọna alagbero diẹ sii lati pari iwa-ipa naa.
Ni awọn ọdun diẹ, o ti ṣabẹwo si awọn ibudó onijagidijagan ni awọn ipinlẹ pẹlu Zamfara, o sọ pe awọn adehun ni ipinnu lati ni oye awọn ẹdun ti awọn ẹgbẹ ologun ati iwuri awọn ipinnu alaafia.
Gumi ti n tẹnumọ nigbagbogbo pe ki a ṣe ijiroro pẹlu awọn ẹgbẹ ti o ni ihamọra ti n ṣiṣẹ ni Ariwa-Iwọ-oorun ati Ariwa-Ila-oorun Naijiria; o n jiyan pe ṣiṣe idunadura, dipo lilo agbara ologun nikan, ni ọna ti o le mu ojutu ti o peye ati ti o duro pẹ wa fun opin iwa-ipa naa.
Ni awọn ọdun sẹyin, o ti ṣabẹwo si awọn ibudó awọn ọlọsà ni awọn ipinlẹ bii Zamfara, nibi ti o ti sọ pe awọn ipade wọnyẹn ni a ṣe lati le loye awọn ohun ti n fa ibinu tabi ẹdun ọkan awọn ẹgbẹ ti o ni ihamọra naa, ati lati gba wọn niyanju lati wa ojutu nipasẹ ọna alaafia.
Ijọba Àpapọ̀ ṣe ìfilọ́lẹ̀ ètò ìdáríjì (Amnesty Programme) fún agbègbè Niger Delta ní ọdún 2009 lábẹ́ ààrẹ tó ti wà ní ipò tẹ́lẹ̀, Umaru Musa Yar’Adua, ètò náà sì tẹ̀síwájú lábẹ́ ìṣàkóso Jonathan. Ètò yìí kan gbígba ohun-ìjà lọ́wọ́ ẹgbẹẹgbẹ̀rún àwọn ọmọ-ogun abẹ́lẹ̀ (militants) ní pàṣípààrọ̀ fún ìdánilẹ́kọ̀ọ́ iṣẹ́-ọwọ́, owó ìrànwọ́, àti ìtìlẹ́yìn láti tún wọn pọ̀ mọ́ àwùjọ; èyí sì yọrí sí dídín àwọn ìkọlù sí àwọn ohun-èèlò epo-rọ̀bì kù gidigidi.
Jonathan ti bá àwọn ọmọ-ogun abẹ́lẹ̀ Niger Delta sọ̀rọ̀ tẹ́lẹ̀ nígbà tó wà ní ipò igbìkejì ààrẹ, títí kan ìbẹ̀wò sí àwọn agbègbè odò níbi tí ó ti pàdé olórí àwọn ọmọ-ogun abẹ́lẹ̀ tẹ́lẹ̀, Government Ekpemupolo, tí gbogbo ènìyàn mọ̀ sí Tompolo. Ó wá sọ nígbà tó yá pé ìpàdé náà ṣe pàtàkì láti fi ìpìlẹ̀ lelẹ̀ fún ètò ìdáríjì náà.
Osinbajo náà ṣe ìbẹ̀wò sí àwọn agbègbè Niger Delta ní ọdún 2017 nígbà tó ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ààrẹ tó ń ṣe iṣẹ́ ààrẹ fún ìgbà díẹ̀, níbi tí ó ti pàdé àwọn ọmọ-ogun abẹ́lẹ̀, àwọn olórí ìbílẹ̀, àti àwọn aṣáájú àwùjọ.
Ní àkókò yẹn, ó gbèjà ìgbésẹ̀ náà, ó sì sọ pé àwọn tí wọ́n wà ní àwọn agbègbè odò náà jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí wọ́n ní ẹ̀hónú tó tọ́, èyí tí ó sì nílò àfiyèsí pẹ̀lú àwọn ìgbésẹ̀ ààbò.
Leave a Reply