Awọn ikọlu Xenophobic: Awọn ọmọ orilẹ-èdè Nàìjíríà 700 tun wa ni ìdàmú ni South Africa ti wọn ti rí ọkọ̀ òfurufú tí yóò gbé wọn àkókò gbedeke tí South Africa fún wọn ti ń parí.



Ni ọjọ́ kẹtàdínlógbon 27 Oṣu Kẹfà , Ọdun 2026
ni fọ́nrán tí ari níbi tí àwọn ọmọ Nàìjíríà tó ṣe kú ní South Africa ti ń kó ẹrù kiri láti kúrò ní orílẹ̀ èdè náà ṣùgbọ́n kò ti sí baalu ọkọ̀ òfurufú tí yóò gbé wọn nítorí gbedeke ọjọ́ tí wọ́n fún wọn ti kú ọjọ́ mẹta báyìí
Pelu Aare Bola Tinubu ti n fọwọsi awọn owo fun awọn iṣẹ imukuro pajawiri ni ọsẹ meji sẹyin, awọn idiwọ ijọba laarin eto iṣakoso ti ṣe idaduro itusilẹ ti owo naa si ọkọ ayọkẹlẹ ti a yàn, Air Peace, nlọ awọn ọgọọgọrun ti o farahan si awọn iṣoro xenophobic ti o ga.
Die e sii ju 700 àwọn ọmọ orilẹ-èdè Nàìjíríà ti o wa ni ìdàmú ni South Africa pẹ̀lú ọjọ́ mẹta péré ki o ku tí ọjọ a pé tí fún onikaluku kò fi kúrò nítorí pé ọgbọ̀n ọjọ́ nínú oṣù kẹfà ni gbedeke tí wọ́n fún onikaluku 30 Okudu ipari ti awọn ẹgbẹ ti o lodi si iṣiwa ti agbegbe ti paṣẹ.
Pelu Aare Bola Tinubu ti n fọwọsi àwọn owo fun awọn iṣẹ imukuro pajawiri ni ọsẹ meji sẹyin, awọn idiwọ ijọba laarin eto iṣakoso ti ṣe idaduro itusilẹ ti owo naa si ọkọ ayọkẹlẹ ti a yàn, Air Peace, nlọ awọn ọgọọgọrun ti o farahan si awọn iṣoro xenophobic ti o ga.
Gẹ́gẹ́ bí àwọn òṣìṣẹ́ àgbà láti Ilé Iṣẹ́ Tó Ń Rí sí Ọ̀rọ̀ Òkèèrè, àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ti ń lọ sí ilẹ̀ òkèèrè (NiDCOM) àti àjọ Nàìjíríà tó ń bójú tó nílẹ̀ Gúúsù Áfíríkà ṣe sọ, Air Peace ti kọ̀ láti kó ọkọ̀ òfuurufú rẹ̀ lọ láti gbé àwọn tó kù títí di ìgbà tí wọ́n bá fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé wọ́n sanwó.
Ibusọ iṣẹ yii ti fi diẹ sii ju 700 ninu 1000 awọn ọmọ orilẹ-ede Naijiria ti o forukọsilẹ ni ipalara si ikọlu, paapaa lẹhin ti ọkọ ofurufu akọkọ ti dapada awọn ara ilu 258 ni aṣeyọri ni Oṣu Kẹfa ọjọ 11.
Ẹka ti o tẹle ti awọn ọmọ Naijiria 66 de si Eko ni Oṣu Kẹfa ọjọ 24 ninu ọkọ ValueJet, idasi kan ti o ṣe inawo ni ikọkọ lẹhin awọn ijiroro pẹlu Air Peace da duro.
Lakoko ti o n kabo fun ipele keji ti awọn ti o pada, Alakoso ati Alakoso Ile-iṣẹ Aṣojuuṣe ti Lagos NiDCOM, Dipo Odebowale, ti o ṣoju fun Alaga igbimọ, Abike Dabiri-Erewa, yìn Aare Tinubu fun irọrun iṣẹ naa. O ṣe akiyesi pe awọn italaya ohun elo ti o pade lẹhin ọkọ ofurufu akọkọ ti o kuro ni minisita ti Ilu okeere, Bianca Ojukwu, ti ṣe adehun pe gbogbo awọn ọmọ orilẹ-ede Naijiria ti forukọsilẹ fun ikọsilẹ ni yoo mu wa si ile nikẹhin.
Àwọn ìwádìí lórí ìdádúró ìṣètò fihàn pé Air Peace ti ní èrò láti gbé ọkọ̀ òfurufú Boeing 777 rẹ̀ lọ sí àwọn ọkọ̀ òfurufú ìgbàlà mẹ́rin ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀.
Ṣùgbọ́n, nítorí pé owó tí a fọwọ́ sí kò tíì yọ, ilé iṣẹ́ ọkọ̀ òfurufú ti dáwọ́ dúró ní iṣẹ́ náà.
Ọ̀gá àgbà kan nínú iṣẹ́ ọkọ̀ òfurufú, tí ó sọ̀rọ̀ lórí àìdárúkọ fún PUNCH nítorí pé wọn kò fún un láṣẹ láti sọ̀rọ̀ lórí ọ̀rọ̀ náà, sọ pé, “Air Peace yẹ kí ó parí iṣẹ́ ìgbàlà náà ní ìrìnàjò mẹ́rin, ṣùgbọ́n kí iṣẹ́ náà tó bẹ̀rẹ̀, a bẹ̀rẹ̀ sí í gbọ́ pé nǹkan bí ilé iṣẹ́ ọkọ̀ òfurufú márùn-ún ló ń béèrè fún iṣẹ́ náà. Ní àkókò kan náà, Air Peace ló ń ṣe iṣẹ́ yìí tẹ́lẹ̀. Mo ní ìwífún tó pé Air Peace kò tíì bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ìsákúrò kejì nítorí ọ̀ràn ìsanwó náà.”
Orisun naa tun ṣalaye pe iduro owo naa yori si imuṣiṣẹ ti ValueJet fun ipele keji ti awọn aṣikiri. “Ijọba fun ValueJet ni iṣẹ nitori awọn ijiroro pẹlu Air Peace dabi ẹni pe o n fa lori isanwo, ati pe awọn oniṣẹ ko ṣetan lati ṣe awọn iṣẹ ọfẹ ni bayi, ni idiyele idiyele ti epo ọkọ ofurufu,” o sọ.
Oṣiṣẹ kan lati Ile-iṣẹ ti Ile-iṣẹ ti Ilu okeere, ti o tun n sọrọ lainidii, fi idi rẹ mulẹ pe ọkọ ofurufu ikọ kuro ti o ṣeto fun Ọjọ Aarọ to kọja ti kuna lati waye nitori awọn igo iṣakoso ti iṣakoso, ti fipa mu awọn ara ilu ti o ni ihamọ ti o ti pejọ tẹlẹ ni papa ọkọ ofurufu Johannesburg lati pada si Igbimọ giga Naijiria fun ibi aabo ati ifunni.
diplomat naa ṣọfọ, “Nigbati a ba ṣiṣẹ ọkọ ofurufu akọkọ, o jẹ owo nipasẹ Ọgbẹni Aare. Lẹhinna a fi awọn ibeere silẹ fun awọn ọkọ ofurufu mẹrin ti o tẹle, ti o tun ti fọwọsi nipasẹ rẹ. Iyẹn jẹ ọsẹ meji sẹyin. Ṣugbọn ifọwọsi yatọ si nigbati owo naa ba de akọọlẹ Air Peace. Nitorina, a n duro de ilana iṣakoso ti yoo rii daju pe a san owo naa sinu akọọlẹ Air Peace ṣaaju ki a to le sọ pe awọn alakoso mẹrin yoo jẹ alakoso ti o tẹle.
Ni alaye awọn iṣẹlẹ ti o wa ni ayika iṣeto ọkọ ofurufu miiran, orisun naa fi kun, “Ọkọ ofurufu keji yẹ ki o lọ kuro ni Johannesburg ni Ọjọ Aarọ. A pe awọn ti o yẹ ki o wa lori ọkọ ofurufu lati wa si Igbimọ giga.
Lati ọdọ Igbimọ giga, wọn yoo gbe lọ si papa ọkọ ofurufu lati lọ si ọkọ ofurufu si Nigeria. Sibẹsibẹ, lẹhin pipe wọn, a nigbamii gba alaye pe ọkọ ofurufu Monday kii yoo wa nitori ọrọ iṣakoso yii. Diẹ ninu awọn ti ko ti pada si ile-iṣẹ giga ti o ti de tẹlẹ ti o ti wa ni ipo giga ti o ti de ni eyikeyi ti o ni igbẹkẹle ti o ti de si eyikeyi ti o ti wa ni ipo ti o gbẹkẹle. Igbimọ giga naa jẹ ifunni ati abojuto wọn ni isunmọtosi nitori ọran iṣakoso ni ọsẹ to kọja, iṣẹ apinfunni naa pinnu lati gbe itaniji soke lati rii bi awọn ọmọ orilẹ-ede Naijiria ti o ni imọran ṣe le ṣe iranlọwọ fun awọn ti o nduro pẹlu ẹru wọn tẹlẹ ni Igbimọ giga.
Sibẹsibẹ, lẹhin pipe wọn, a gba alaye nigbamii pe ọkọ ofurufu Monday kii yoo wa nitori ọran iṣakoso yii. Diẹ ninu awọn ti o ti de tẹlẹ ti wọn ko le pada si ibugbe igbẹkẹle eyikeyi ni aabo ni Igbimọ giga. Igbimọ giga n jẹ ifunni ati abojuto wọn ni isunmọtosi nigbati ọkọ ofurufu yoo ṣetan. Nitori ọrọ iṣakoso ni ọsẹ to koja, igbimọ naa pinnu lati gbe itaniji soke lati wo bi awọn ọmọ Naijiria ti o ni imọran daradara ṣe le ṣe iranlọwọ lati ṣe iranlọwọ fun awọn ti nduro tẹlẹ pẹlu ẹru wọn ni Igbimọ giga. Ẹniti o ni ValueJet dahun o si sanwo fun awọn tikẹti 66 lori South African Airways lati mu wọn (awọn ọmọ Naijiria ti o wa ni ihamọ) lọ si Eko ni alẹ Ọjọbọ.”
Laibikita ariyanjiyan naa, oṣiṣẹ naa ṣalaye ireti pe awọn ọkọ ofurufu le tun bẹrẹ ni kutukutu ọjọ Mọnde, ni tẹnumọ, “Mo ni ireti pe laarin bayi ati Ọjọ Aarọ, a yoo ni anfani lati sọ ni pato igba ti ọkọ ofurufu ti n bọ yoo bẹrẹ.
Ọrọ naa kii ṣe nipa ifọwọsi ibeere kan; o jẹ nipa Air Peace jẹrisi isanwo, lẹhinna fun wa ni ọjọ kan lati gbe ọkọ ofurufu rẹ lọ. ”
Ni idaniloju eyi, oṣiṣẹ ile-iṣẹ NiDCOM kan ti n sọrọ lainidii sọ pe, “Ijoba Federal ti pinnu lati ko awọn ọmọ Naijiria ti o kan silẹ ni South Africa. Nipa 1,000 ti wọn forukọsilẹ fun gbigbe kuro. Ṣugbọn awọn oran-ọrọ, pẹlu aisi wiwa ọkọ ofurufu, n ṣe idaduro ilana igbasilẹ ti o tẹle.”
Igbiyanju lati de ọdọ agbẹnusọ Air Peace, Efe Osifo-Whiskey ati Oludari Alakoso ValueJet Capt. Dapo Majekodunmi fun awọn asọye ko yọrisi ni akoko igbasilẹ naa.
Iwa ọta Xenophobic ti pọ si ni pataki jakejado South Africa lati ipari Oṣu Kẹrin, ti o ni idari nipasẹ awọn agbeka iṣiwa bi Oṣu Kẹta ati Oṣu Kẹta ati Iṣẹ Dudula, lẹgbẹẹ arosọ iṣelu lati ọdọ awọn ẹgbẹ bii ActionSA, Alliance Patriotic, ati uMkhonto we Sizwe. Awọn ẹgbẹ wọnyi ti fun awọn ara ilu ajeji ni gbangba titi di Oṣu Karun ọjọ 30 lati lọ kuro ni orilẹ-ede naa.
Ààrẹ ẹgbẹ́ àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní Gúúsù Áfíríkà, Ọ̀gbẹ́ni Frank Onyekwelu, fi hàn pé ó lé ní ogún ọmọ Nàìjíríà ló ti pàdánù ẹ̀mí wọn látàrí ìkọlù ọ̀tá yìí tó wáyé lọ́dún 2025 sí oṣù kẹfà ọdún 2026.
Nigbati on soro ni Ojobo, Onyekwelu sọ pe, “Ipepe pe awọn ọmọ orilẹ-ede Naijiria ko ti jiya nitori abajade awọn ikọlu xenophobic wọnyi kii ṣe otitọ. Laarin opin ọdun to koja ati bayi, lori 20 awọn ọmọ Naijiria ti a ti royin pe o ku. Diẹ ninu wọn ku nitori awọn iṣẹ aiṣedeede. Awọn miiran ku lati wahala ti o tẹle ipadanu tabi jija ti awọn iṣowo wọn ni awọn aaye bi KwaZulu-Natal ati diẹ ninu awọn orilẹ-ede Naijiria ti fi agbara mu ni ita. Awọn ọgbẹ ti o wa lori ara wọn ni Ila-oorun Cape, diẹ ninu awọn ọkọ ayọkẹlẹ ti wa ni iparun ni ilu Johannesburg.
Alukoro Ibaṣepọ fun gbogbo eniyan ti Nigeria Union South Africa, Akin Olunloyo, ṣapejuwe oju-aye ti o wa lori ilẹ bi o ṣe le rọ pupọ, o ṣakiyesi pe awọn ẹgbẹ vigilante ti a ṣeto si ti n tẹriba awọn aṣikiri si ihalẹ nla.
Olunloyo sọ pe, “Ipo naa tun wa ni iyipada pupọ ati iṣoro ti o jinlẹ nitori pe awọn eniyan n ṣagbero, ati pe iberu pupọ wa ni ilu bi a ti sunmọ akoko ipari June 30. Iwa-ija ti a ṣeto ni o ṣe afihan ni awọn ọna oriṣiriṣi, pẹlu ikọlu ọrọ-ọrọ, awọn irokeke ati idamu.
Lakoko ti awọn ikede wọnyi ṣe ifọkansi awọn aṣikiri ti ko ni iwe-aṣẹ, iwa-ipa ati ifarabalẹ ni ipa lori gbogbo eniyan ti Afirika ti o ni ipa lori ofin ti gbogbo eniyan ti o ni ipa si Afirika. tàbí bẹ́ẹ̀ kọ́.
Olunloyo fi kun pe Igbimọ giga ti orilẹ-ede Naijiria ni Pretoria ati Consulate General ni Johannesburg n pese awọn ibi aabo fun igba diẹ, ounjẹ, ati awọn ohun elo pataki fun awọn ara ilu ti o wa ni ihamọ, paapaa awọn obinrin ati awọn ọmọde, lakoko ti o pari awọn iṣeto ọkọ ofurufu fun awọn ti o wa ni awọn ibudo ifilọ lọwọlọwọ.












Leave a Reply